Γιάννης Καρατζόγλου - Τώρα, μαζεύει λέξεις

[Από την ενότητα Αποτελέσματα χρήσεως]

Τώρα, μαζεύει λέξεις

Για να εκφράσει το κενό, τώρα μαζεύει λέξεις.

Ψάχνει σε πάπυρους παλιούς, σε ξεχασμένα αρχεία,
σε άριες, σε ορατόρια και πινακοθήκες
να βρει τη λέξη την πιο στενή, την πιο λιτή,
τη λιγότερο φωτεινή, την άλλη μια ιδέα πιο μπεζ,
την παραπέρα που την έχουν στην παλιά Ελλάδα
εκείνη που κάποτε αγκάλιασε, την πιο αχρησιμοποίητη,
λέξεις σχισμένες λέξεις σαν κουβάρια, εργονομικές

και μ' όλες αυτές να μιλήσει για το τίποτε που τον περιβάλλει.

Από τη συλλογή Αποτελέσματα χρήσεως (2006)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Γιάννης Καρατζόγλου

Γιώργος Χουλιάρας, Πρόσφυγες

[Από την ενότητα Κλασική κουζίνα]

Πρόσφυγες

Από την άλλη πλευρά
της φωτογραφίας γράφω για να θυμάμαι
όχι το πού και πότε αλλά ποιος

Δεν είμαι εγώ στη φωτογραφία

Τίποτε δεν μας άφησαν
να πάρουμε μαζί μας
Μόνον αυτή την φωτογραφία

Αν τη γυρίσετε από την άλλη θα με δείτε

Εσύ είσαι στη φωτογραφία, με ρωτούν
Δεν ξέρω τι να σας πω

Από τη συλλογή Δρόμοι της μελάνης (2005)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Γιώργος Χουλιάρας

Γιώργος Χουλιάρας, Πολεμική βροχή

Πολεμική βροχή

Κάθομαι ήσυχος και βόσκω στο λιβάδι μου
όταν από αέρος εμφανίζεται ο εχθρός
ο ουρανός χειρόγραφος από βομβαρδιστικά
η εξοχή ασπρίζει σαν τετράγωνο δωμάτιο
κι οι βόμβες - ρήματα τσακίζουν το τραπέζι μου
βυθίζονται στο πάτωμα στο χώμα
αφήνουν θραύσματα στους τοίχους
έτσι που να μη μοιάζει πια
τούτος ο χώρος για λιβάδι

Από τη συλλογή Εικονομαχικά (1972)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Γιώργος Χουλιάρας

Γιώργος Χουλιάρας, Η οικογένεια των Ελλήνων

[Από την ενότητα Κλασική κουζίνα]

Η οικογένεια των Ελλήνων

Ποιος δεν θυμάται εκείνο το ποίημα
για Έλληνες που ξέχασαν
τον έρωτα, τον Άη Γιώργη Οιδίποδα
στο στόμα σαν θηρίο τον πατέρα του καρφώνει
την γλώσσα της μητέρας του να παντρευτεί
ελεύθερα
Ζει ο βασιλιάς, στις θάλασσες τον ψάχνει
γοργόνα ηλίθια, κόρη του και αδελφή

Ποιος δεν θυμάται εκείνο το ποίημα
για Έλληνες που ξεχάστηκαν στο παρελθόν
ή που ξεμάκρυναν στην διασπορά μιας άλλης γλώσσας
μίκρυνε κι άλλο η μεγάλη πατρίδα
μπούκωσαν τους στενούς φάρυγγες αρχαία ρητά
«Παν μέτρον άριστον» τώρα ακούς
Σφίγγα ανέραστη και αναλφάβητη Παρθένος
πώς άραγε θα 'κανε παιδιά
χωρίς να αντιμιλούν

Ποιος δεν θυμάται εκείνο το ποίημα
που έτσι αρχίζει ακριβώς

Από τη συλλογή Δρόμοι της μελάνης (2005)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Γιώργος Χουλιάρας

Γιώργος Χουλιάρας, Εκκλησίες

[Από την ενότητα Πόλη γραφέων]

Εκκλησίες

Από ψηλά ξετυλίγονται χειρόγραφα
λόγια στην αρχή και έπειτα κείμενα
ψηφιδωτά στην πέτρα των συμφώνων
τοιχογραφίας με φωνήεντα διαφανή
παράθυρα όπου διαθλάται το φως
εμφυσώντας ανάσες πνεύματος
όσων πιστεύουν στο αμετάβλητο
των ρημάτων που εντειχίζονται
την τύχη των υποκειμένων
αχειροποίητα προσανατολίζοντας
μια πομπή λέξεων προς τα πάνω

Από τη συλλογή Δρόμοι της μελάνης (2005)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Γιώργος Χουλιάρας

Γιώργος Χουλιάρας, Μολύβι στο ψωμί (11)

[Από την ενότητα Μολύβι στο ψωμί]

11

Και τώρα όπως σας μιλώ
μην τα μπερδεύετε τα λόγια μου
κι ας είναι φαγωμένα από τις πεινασμένες
λόγχες ενός αχόρταγου σταριού

Αν πάλι βαθειά μέσα στο φόρεμα του κόσμου
κουβάρι τυλίχτηκε η φωνή μου
βρείτε την άκρη της
το ένα και ω μέγα
είναι δικό σας ρούχο το κορμί
δε μου ανήκει

Γιατί κι αυτός που πολεμάει να σταθεί
ανάποδα στα αιχμηρά μολύβια της γλώσσας
χωρίς να βουλιάξει
στη φουσκωμένη κοιλιά των αρτοφάγων θεατών
ισορροπεί επικίνδυνα
πάνω σε μια φέτα ψωμί

Από τα ψίχουλα των λέξεων
προβάλλει αδιάφορα η τύχη μιας εικόνας
που γίνεται εικόνα της τύχης του
και κυματίζει φευγαλέα στις άγραφες οθόνες
υπαιθρίων κινηματογράφων
που έσβησαν στο φως της μέρας

Δεν μιλώ λοιπόν
Όχι για να χορτάσετε με τις λέξεις μου
Όχι στο μολύβι το ψωμί
-- προσέξτε

Από τη συλλογή Ο θησαυρός των Βαλκανίων (1988)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Γιώργος Χουλιάρας

Γιώργος Χουλιάρας, Μολύβι στο ψωμί (4)

[Από την ενότητα Μολύβι στο ψωμί]

4

Το πώς φτιάχνεται το ψωμί
δεν είναι άλλη ιστορία

Επειδή στις λέξεις
φανερώνουν τις επιθυμίες τους τα πράγματα
τα υλικά του δεν πειράζει
αν δεν είναι πάντοτε απολύτως αγνά
Αρκεί να υπάρχει καλή μαγιά
γιατί αλλιώς καθόλου δε φουσκώνει

Για να ψηθεί
απορροφά θερμότητα από ξύλο και κάρβουνο
ηλεκτρισμό και κάθε υλικό
που ξοδεύεται στο κρύο
Κάποτε είναι πολύ νόστιμο
κάποτε μετά βίας θυμίζει την καταγωγή του

Την πιο μεγάλη σημασία όμως έχει
-πράγμα που καθορίζει αν το ψωμί είναι καλό
κι αν το ψωμί είναι ψωμί-
το αν και ποιον χορταίνει
Το πώς τρώγεται
είναι σε όλους γνωστό

Έτσι μαθαίνουμε τι είναι ψωμί:
τρώγοντας

Από τη συλλογή Ο θησαυρός των Βαλκανίων (1988)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Γιώργος Χουλιάρας

Γιώργος Χουλιάρας, Το νερό

Το νερό

Οι κραδασμοί της μέρας ανεβάζουν
τα σχοινιά της προκυμαίας
Σβουρίζουν οι σταγόνες του νερού, αποπλέοντας,
στις επιφάνειες των βρεμμένων φύλλων
στριφογυρνώντας εξατμίζονται
καθώς τις μεγεθύνει
ο απροσδόκητος φακός του ήλιου
Πίσω μας, μέσα στις σκόνες μέσα στα σύννεφα
περνούν τα λεωφορεία
Κουλουριασμένη η θάλασσα αστράφτει
στο σουσάμι και ξετυλίγεται ρυτιδωτά
σχεδόν ερωτικά στο πρωινό κρεβάτι
Κόβει στα δυο η πλώρη το ασήμι

Από τη συλλογή Η άλλη γλώσσα (1981)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Γιώργος Χουλιάρας

Γιώργος Χουλιάρας, Οι λακκούβες

Οι λακκούβες

Σήμερα βρέχει ρήματα
ωραίος καιρός -- θαυμάσιος
ανοίγω τα παράθυρα
τα μάτια τα τετράδιά μου
βγαίνω στο δρόμο
τρέχω περπατώ χοροπηδώ
βυθίζω τα σκέλη μου
μες στο νερό
τσαλαβουτώ στις λακκούβες των λέξεων

Από τη συλλογή Εικονομαχικά (1972)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Γιώργος Χουλιάρας

Θανάσης Ε. Μαρκόπουλος, Άτιτλο (Στο σόι μας είμαστε ανέκαθεν νομοταγείς...)

Στο σόι μας είμαστε ανέκαθεν νομοταγείς
Δεν απασχολήσαμε ποτέ τις Αρχές
με τα φρονήματα και τη δράση μας
Κάναμε τη θητεία μας κανονικά
στην ώρα μας παντρευτήκαμε αγόρια κορίτσια
Κι όταν πάλι η Πατρίδα κινδύνεψε
αγόγγυστα προσφέραμε κι εμείς τους νεκρούς μας
Ολάκερη η ζωή μας σκληρή σαν την πέτρα
Αυξήσεις και τέτοια πάντως δεν απαιτήσαμε
Δε θέλαμε φασαρίες που χαλούσαν την τάξη
και τις δουλειές μας εκθέταν σε κίνδυνο
Ιδιαίτερα τις παρέες πολύ τις προσέχαμε
ποτέ δε βάλαμε κομμουνιστή στο σπίτι μας
Παίρναμε μέρος στις εκλογές αθόρυβα
και ψηφίζαμε πάντα κατά συνείδηση
το κόμμα που ήταν στην Κυβέρνηση
Κανένας δε μας ενόχλησε
κανέναν δεν ενοχλήσαμε
καθαρά τα χαρτιά μας
Άμα δεν πειράξεις δε σε πειράζουν
Έτσι σήμερα φτιάξαμε μια κάποια κατάσταση
Καθωσπρέπει πολίτες και άρχοντες
μας εχτιμούν απόλυτα
κι απ' τους πέντε επίτροπους της εκκλησιάς
οι δυο ανταντάμ παπαντάμ ανήκουν στο σόι μας

Από τη συλλογή Του ανταποκριτή μας (1985)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Θανάσης Ε. Μαρκόπουλος

Θανάσης Ε. Μαρκόπουλος, Άτιτλο (Φοβάμαι...)

Φοβάμαι
τις βαθιές πολυθρόνες
το χτύπημα στον ώμο
το υποκριτικό χαμόγελο
υπάλληλων κι επιδομάτων
Τη λείανση της αθλιότητας
φοβάμαι
Τρέμω
τα ογκώδη πρωτόκολλα
τη λογική των εκθέσεων
τις προσκλήσεις σε γεύματα
κι επίσημες δοξολογίες
Στη στοίχιση
με την εξουσία πιράνχας
πανικοβάλλομαι

Από τη συλλογή Του ανταποκριτή μας (1985)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Θανάσης Ε. Μαρκόπουλος

Vangelis Papathanassiou & Richelle Dassin & Claude Lemesle, Je te dirais les mots (Melina Mercouri)

Je te dirais les mots

Μουσική: Vangelis Papathanassiou
Στίχοι: Richelle Dassin & Claude Lemesle
Πρώτη εκτέλεση: Μελίνα Μερκούρη

Ecoute
Je te dirai
les mots les plus beaux
des mots d'amour que je connais
et que jamais je n'oublierai
des mots qui t'emmèneront comme un bateau
jusque à la terre
la terre qui les a inventés

Ecoute
je te appellerai par le noms les plus tendres et ces noms je les connais
c'est une chanson
Que tous les amoureux du monde pourront chanter
Car c'est l'amour
l'amour qui les a les inventés

Palikari mou pikro
agoraki trifero
ah kardia mou, i zoi
oneiro, anapnoi
agapi mou, agapi mou

Ecoute
je te dirai

palikari mou
mon gars
ma beauté
agoraki mou
mon garçon

matia mou
mes yeux

zoi mou
ma vie

oneiro, anapnoi
mon rêve, mon souffle

agapi mou
mon amour
mon amour

mon amour

Palikari mou pikro
agoraki trifero
ah kardia mou, i zoi
oneiro, anapnoi
agapi mou, agapi mou
agapi mou

mon amour

Από το δίσκο Si Melina... m'etait contée (1973) που κυκλοφόρησε στη Γαλλία και τον Καναδά

Πηγή: http://www.vangelismovements.com/melinamercouri.htm

Μαρία Καρδάτου, Το πρόσωπό της

Το πρόσωπό της

Το βυζαντινό της πρόσωπο
Το σιωπηλό ξεθωριάζει
Τα φθινοπωρινά της βράδια
Φύλλα υγρά στην παραλία
Με σύντριψε πάλι το βάρος της
Κολυμπώ σε μια λακκούβα
προσπαθώντας ν' αγγίξω
τη σκιά της που χάνεται
προς το Θερμαϊκό
Το πρόσωπό της
πάλι στα παζάρια
Το βυζαντινό της πρόσωπο
το σιωπηλό.

Από τη συλλογή Αερολέσχη (1997)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Μαρία Καρδάτου

Μαρία Καρδάτου, Έκσταση

Έκσταση

«Δεν ξέρω γιατί το έγραψα
Δεν ξέρω γιατί με σένα
κι όχι μ' αυτόν ονειρεύτηκα»
Μεθυσμένη έκλαιγε
αυτοκαταστροφική
με γκράφιτι γεμίζοντας
τους τοίχους
Μοίραζε κέρματα
στα νέα παιδιά
να περάσουν στην άλλη όχθη
Η νύχτα να πουλήσει προσπαθούσε
τον μελλοντικό πανικό
το σφυροκόπημα στο κεφάλι
το άνοιγμα της πόρτας
Κάτω από τις μωβ ακακίες
στον κήπο της Φιλοσοφικής
οι μούσες κάπνιζαν
και τραγουδούσαν
κι η νύχτα καραδοκούσε
τα μαύρα μάτια σου
κορίτσι των είκοσι χρόνων
που χόρευες στα χορτάρια
στο υπαίθριο πάρτυ
με έκσταση

Από τη συλλογή Ούτε δροσιά (2002)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Μαρία Καρδάτου

Μαρία Καρδάτου, Άσυλο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης

Άσυλο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης

Χνούδια της λεύκας
ασπρίζουν τα μαλλιά μας
ψεύτικο χιόνι
κι η μέρα ανοιξιάτικη
Μια ρωγμή μεσολαβεί
από το τώρα στο άπειρο
από το κρυφοκοίταγμα
στην τόλμη
Η λιμνούλα της άνοιξης
νερόλακκος με σκουπίδια
Από δω μέχρι το τραπέζι
του νεκροτομείου
δύο βήματα
Οι τσιγγάνοι άναψαν φωτιά
και ξάπλωσαν στο χώμα
οι πολύχρωμες κουβέρτες τους
σημαίες ειρηνικές στο πάρκο
τα μωρά τρέχουν γυμνά
κι απλώνουνε το χέρι
Δίπλα κλαίνε άρρωστοι
σε τηλέφωνα χαλασμένα
Το αστεροσκοπείο ψυχρό
και απόμακρο
μακρινά αστέρια της Άρκτου
κι οι τελειόφοιτοι με λουλούδια
κι επίσημα ρούχα
κομπάρσοι
στη σκηνή του ασύλου

Από τη συλλογή Ούτε δροσιά (2002)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Μαρία Καρδάτου

Μαρία Καρδάτου, Πλατεία Ναυαρίνου

Πλατεία Ναυαρίνου

Στα ανάκτορα του Γαλέριου
ένα φάντασμα τριγυρνά
με βιβλία στη νυχτερινή βάρδια
Φωτογραφίες ασπρόμαυρες
το απαθανατίζουν
Κύματα φέρνουν
μέχρι την πλατεία ναυαγούς
παραπατούν ζωντανοί νεκροί
πολλά παιδιά σχεδόν
δείχνουν την τρυπημένη γλώσσα
ζητώντας κατοστάρικο
χλωμό το πρόσωπό τους
πατημένος καπνός η ομορφιά τους
στο γλιστερό πλακόστρωτο
Ήχος βιολιού ακούγεται λυπημένα
πάνω απ' την πόλη με τους πρόσφυγες
Ένα κορίτσι παίζει κλαίγοντας
τ' αδύνατα πόδια του στο κρύο
χτυπάει με ρυθμό
Η τύχη ας το βοηθήσει

Από τη συλλογή Ούτε δροσιά (2002)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Μαρία Καρδάτου

Μαρία Καρδάτου, Νέα χρονιά

Νέα χρονιά

Τα σύννεφα χαμηλώνουν
κι εμείς ελεύθερα πετάμε
σ' αβυσσαλέο κενό
Η πόλη κάτω ένα κόκκινο
πυροτέχνημα
Προς στιγμή έμοιαζε
με έκρηξη πυρηνική
Το χαμόγελο των παιδιών
ουράνιο τόξο
μας οδηγεί
στο φως και στα λαμπιόνια
Ζητιάνες μετράνε κέρματα
που ρίχνουν περαστικοί
μόνο τη μέρα της αγάπης
Τα μάτια τους λεπίδες
Ακούστε με ένα λεπτό
Κανείς δεν ακούει
Από κοντά κι εμείς
στην επαιτεία
για λίγη ηρεμία

Από τη συλλογή Ούτε δροσιά (2002)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Μαρία Καρδάτου

Κώστας Πλαστήρας, Τι έχω και τι χάνω

Τι έχω και τι χάνω

Κακοφορμίζει καθημερινά σε χρώματα ανατολής
σε συζήτηση αδιέξοδη Η αγωνία
συναρπαστική αγωνία για το τι έχω
και τι χάνω
υπόσχεση
σ' ένα ποτάμι
κοιτάζοντας μια δύση άλλη

Χαμένοι σ' ένα ειδώλιο
ανακαλύπτουμε την ταυτότητα


Οι λέξεις καθοριστικές
χωρίς αίσθηση συνέχειας
συρρικνώνουν την έννοιά μου
στο τι έχω και τι χάνω

Από τη συλλογή Mark Alexander Loys συζητάς τα περασμένα (1995)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Κώστας Πλαστήρας

Κώστας Πλαστήρας, Πάει να γίνει γιορτή

Πάει να γίνει γιορτή

Μη διαψεύδετε την πιο καμπή από χρόνια
όπως γυρίζουν δείκτες ημερολογίου
κι οι μέρες σώνονται

Μη διαψεύδετε ανακυκλώνοντας όσα ειπωμένα
όπως συμφωνημένα σήμερα ή χθες
όπως προχθές, ταυτίζεσαι εν εαυτώ

Καθώς ο χρόνος μαζεύεται
Μια ημερομηνία πάει να γίνει γιορτή

Από τη συλλογή Mark Alexander Loys συζητάς τα περασμένα (1995)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Κώστας Πλαστήρας

Κώστας Πλαστήρας, Ο μανδύας

Ο μανδύας

Ένας μανδύας
όλους μας ντύνει
ένας μανδύας
για όλους διάφανος.

Ένας μανδύας
για όλους βιτρίνα
σκέπαστρο
στέγαστρο
και οικογένεια.

Μύθος

Από τη συλλογή Παγκλήρως (1976)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Κώστας Πλαστήρας

Κώστας Πλαστήρας, Η λέξη - Μόνο

Η λέξη - Μόνο

Ποια λέξη -- μόνο λέξη
ανάμεσα στις μνήμες
κοιτάζοντας εκείνα που χάσαμε

Ποια λέξη -- μόνο λέξη
σε λαβυρίνθους με αέρα
μ' έναν ρυθμό που
νόημα δεν έχει
κατακλύζοντας

Από τη συλλογή Mark Alexander Loys συζητάς τα περασμένα (1995)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Κώστας Πλαστήρας

Κώστας Πλαστήρας, Τα ποιήματα του Quebracho (4.)

[Τα ποιήματα του Quebracho (1993)]

4.

Στην ένωση των ηπείρων
ερχόσουν από τη μισή πατρίδα

Ως Ταξιάρχης
- Άγιος πολεμικός -
μ' ένα περίεργο φως στα χείλη

Μ' όλο το πράσινο σταχτί στα μάτια σου
το πράσινο σταχτί που γέμιζε τον τόπο
Μ' ένα μενεξελί κάποτε
γλαυκό ή ροδαλό φως της δύσης
να πέφτει πίσω από τα βουνά

Μιλούσε απαλά
κοίταζε σιωπηλά
και υπαινικτικά μετέδιδε ρεύμα ηλεκτρικό

Από τη συγκεντρωτική έκδοση Τα ποιήματα του Quebracho, Ποίηση (1993-2007) (2007)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Κώστας Πλαστήρας

Κώστας Πλαστήρας, Διαπραγματεύσεις

Διαπραγματεύσεις

Διαπραγματεύομαι
τους ανθρώπους με μνήμες παρελθοντικές
τις μέρες όπου ο χρόνος θα σταματήσει ξαφνικά
τις καινούργιες καταστάσεις
την πολιτικοποίηση
τα νέα του πολέμου.

Και διαπραγματεύομαι
όσους η τροχιά τους συμπίπτει
όσους ο ήχος τούς επαρκεί και τους κατακρίνει
αυτούς
που εξοβελισμένοι και άσωτοι στη σκέψη
τρελάθηκαν στο δρόμο.

Από τη συλλογή Alarme (1979)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Κώστας Πλαστήρας

Κώστας Πλαστήρας, Μυστικοπάθεια μεσημεριού

Μυστικοπάθεια μεσημεριού

Φως μεσημεριού ζώντας αισθήσεις αυξημένες που σκάζουν
στο σχιστολιθικό γαλάζιο του άσπρου
Καλλιεργώντας την ιστορία κι ας διχόνοια κι ας
βίαιες αντιδράσεις του περιβάλλοντος ακούς
Μια δύση -ρολόι ηλεκτρικό- αγγίζοντας φιγούρες
φευγαλέες
Διεργασία μυστική, λέξεις -νοήματα-
ενώνοντας άκρες δαχτύλων
Όπως στη θάλασσα κουβέντες λέγοντας σιγανά
μην ταραχθεί ο ύπνος των άλλων

Μην ταραχθεί η φαντασία

Από τη συλλογή Mark Alexander Loys συζητάς τα περασμένα (1995)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Κώστας Πλαστήρας

Εύα Λιάρου-Αργύρη, 25η Δεκεμβρίου

25η Δεκεμβρίου

(Στην Πηγή του Βάλσαμου)

Των ακίνητων
Μητέρα των μεγάλων ημερών της Λαπωνίας
γιόρταζες άλλοτε τη γέννηση
του Μίσρα, του Οσίριδος, του Ηρακλή.

Μήτρα της τρικυμίας αρχέγονη
Ήταν καιρός να εξαγνίσουμε τις πόλεις μας
από το αίμα τη βοή και τον καπνό
όπου ελησμονήσαμε
και Άνθρωπο και Θεό και την Εστία

Ω! μαρτύρων βωβές κραυγές
και αιμόφυρτα βρέφη...

Πηγή των αστεριών μιας Ιουδαίας Νύχτας
Καιρός και πάλι να γιορτάσεις μία πατρίδα
Σε μακρινά αλειτούργητα ξωκλήσια
θα μνημονεύσεις τους νεκρούς
και θα τιμάς τους έρημους αγίους.

Μητέρα και Πηγή και των μύθων Μήτρα.

Από τη συλλογή Το μεταξύ των ζευγμάτων (1999) της Εύας Λιάρου-Αργύρη

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα / Εύα Λιάρου-Αργύρη

Εύα Λιάρου-Αργύρη, Οι κύριοι συνωμότες

[Από την ενότητα δ']

Οι κύριοι συνωμότες

Βροχή που δεν ακούγεσαι
Ψυχή που δε σε βλέπω
Ο ήλιος που δεν έβγαινε
Ο αέρας που θυμώνει

Κι όλα ανακατεύονται
και κύκλοι του ορίζοντα
και των νησιών ηφαίστεια
κι ασύμμετρα του κόσμου

Για να μη δω τα κύματα
πως τσάκισαν τ' αμάθητα σκαριά

και πως εκοκκινίσανε

Τα σπλάχνα της θαλάσσης.

Από τη συλλογή Μεταβάσεις (1995)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Εύα Λιάρου-Αργύρη

Εύα Λιάρου-Αργύρη, Λατρευτική Τέχνη

Λατρευτική Τέχνη

Αν άκουσες ποτέ
των ηδονών το πλάνο κάλεσμα.
Αν έπεσες στη μέθη και τη μέθεξη
κάποτε του Ωραίου.

Τότε θα κατανοήσεις
τις παρεκτροπές των αγγέλων.

Της θέωσης μνηστήρες
και έρμαια του ύψους
έπεσαν από ένα λάθος του καθρέφτη,
που τυχαία σκόνη τον εσκέπαζε
και μνήμες των ερώτων εξεπλήττοντο.

Δίπλα τους ήταν και δύσκολο
να τους γνωρίζουν τους κατακριτές κριτές

Όμως όπου το πέταγμα
εκεί και συντριμμένα φτερά.

Και άπτεροι οι άγγελοι
πορεύονται στα Γόμορρα.

Από τη συλλογή Το μεταξύ των ζευγμάτων (1999)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Εύα Λιάρου-Αργύρη

Εύα Λιάρου-Αργύρη, Σημείο αναχώρησης

[Από την ενότητα α']

Σημείο αναχώρησης

Με κοιτάς και ανοίγουν οι θησαυροί των άστρων
Μου μιλάς και σωπαίνει η πικρή λαλιά της αηδόνας
Με φιλάς και οι φλέβες σταυρώνουν το αίμα μας

Τότε βγαίνω και μοιράζω την ψυχή μου στους δρόμους
Για το σήμερα και το αύριο
Για τη μέρα και τη νύχτα
Για το ψωμί και το νερό

Για όλους αυτούς που σκέπασαν
Με στάχτες τη φωτιά
Ξοδεύοντας τις τέσσερις εποχές της ζωής τους
Για να σοδιάζουνε το φως

Που αναχωρούν και επιστρέφουν

Ένας πυρίτης στην ψυχή

Για να εκραγεί μέσα μας

Από τη συλλογή L' autre voix (Η άλλη φωνή) (2000)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Εύα Λιάρου-Αργύρη

Εύα Λιάρου-Αργύρη, Έρως - θάνατος

[Από την ενότητα Εννεάμερον]

Έρως - θάνατος

(Δήμητρα)
Της νύχτας όχι δεν ήταν
Τα μαύρα τα φτερά.
Τα δάχτυλα της μέρας ήταν και αλλάζει
ιδού σκυθρώπιασε ο κάμπος ως άστρο λυπημένο
Ναι τα φιλιά ήταν
Φιλιά εκατό του Νάρκισσου και μάτια από ώχρα,
κι απόγευση στο στόμα της πικρή η γύρις ήταν.
Άνθρωπος ή λουλούδι, φθαρτός ή μήπως άφθαρτος ο πόθος;
Τίποτε,
τίποτε δεν της έλεγε το λάλημα στ' αυτιά
η μαύρη γλώσσα των πουλιών,
το χαμοπέταγμά τους τίποτε δεν της λέει.
Το ιερό προαίσθημα
που την καρδιά της πάταε
στο άγουρο ξύπνημά της
τίποτε δεν σημαίνει,
ξόρκι η ευχή δεν εννοεί βαθύτερα,
δεν έβλεπε μακρύτερα.

Δεν ήταν ν' αναβάλλει,
να ζήσει δεν της έγραφαν
οι εξωτικές οι Μοίρες.

(Χορός)
Και να την που πορεύεται στα ίχνη μιας μικρής φωτιάς,
νύφη κακογραμμένη, αλλά ώριμη λεύκα,
για να δεχτεί το αστραφτερό τσεκούρι μιας βάσκανης ματιάς.

(Περσεφόνη)
Κι όμως, η αγάπη βρίσκεται παντού,
αόρατη μέσα στο σώμα, ή φυλακισμένη σε μια γυάλινη σφαίρα,
σε μάτια που ίσως ποτέ δ θα αντικρίσουν το φως.

(Χορός)
Ποιος
σπέρνει πάνω απ' την ευχή της μάνας Δήμητρας;
Ποια
κλαίει μέσ' στης τύχης της την θολωτή αγκαλιά;
Και πώς
το ξύπνημά της ένα ωχ
και κρύσταλλο των ομματιών της η βροχή;
Φυσάει τρελός ο βοριάς από τη Θράκη
και κλείνει τα παράθυρα για πάντα.

Από τη συλλογή Το άρωμα της άνοιξης και του θανάτου (2003)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Εύα Λιάρου-Αργύρη

Εύα Λιάρου-Αργύρη, Εξαφάνιση

Εξαφάνιση

Κρατημένος
στη σκάλα του τρένου, άστρο περαστικό
σκοτείνιασες

μες στους καπνούς της αναχώρησης

Φύλλο κολλημένο στο υγρό πεζούλι
το σηκώνει ο άνεμος
της θάλασσας κατά τα μαύρα μέρη -

Το αποτύπωμα ακόμα να σβήσει

Από τη συλλογή Και με σκιές και με τις λάμψεις (1992)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Εύα Λιάρου-Αργύρη

Σταύρος Ζαφειρίου, Πού πάει όλος ο κόσμος τα Σαββατόβραδα;

Πού πάει όλος ο κόσμος τα Σαββατόβραδα;

Το χέρι μου χάνεται σ' ένα απέραντο πράσινο
Τα δάχτυλά μου τεντωμένα σκορπούν την κατεύθυνση
Τη θρυμματίζουν σ' εκατομμύρια κόκκους
Αγωνιώδεις μικροί σπασμοί
Ακινητοποιούνται στην οθόνη
Μια παραλία
Το κόκκινο πρόσωπο της παράλογής μου αγάπης
χαρακώνεται από τις διάφανες τούφες των μαλλιών της
Το νευρικό μου όραμα μαυρίζει γυρισμένο μπρούμυτα στον ήλιο
Νεκροί χρόνοι
Καμπύλη πορεία του βλέμματος
Σταματά στον καθρέφτη
Παρακολουθώ την εσωτερική αιμορραγία της φλέβας μου
Προθάλαμος ιδιωτικής κλινικής
Οι αγκαλιές και τα φιλιά του αποχαιρετισμού
Σιωπή
Το στενό κατάλευκο δωμάτιο
Ένα μαντήλι χρωματιστό σφηνωμένο στο μέτωπο
Απροσδιόριστα σχήματα
Αριθμοί τηλεφωνικού καταλόγου
Πτώσεις
Πτήσεις ημιτελείς
Οι δολοφόνοι ταξιδεύουν στην κορυφή των μαλλιών μου
Σιωπή
Ο εφιαλτικός χορός της Σαλώμης στην παγωμένη πίστα των Άλπεων
Η κεφαλή του χιονάνθρωπου επί πίνακι
Η ορχήστρα ποζάρει στο κατώφλι πολυτελούς ξενοδοχείου
Αναμνηστική φωτογραφία ακατανόητα σκοτεινή
Διασχίζω την ακίνητη φύση
Οσμή ποθητών λιβαδιών
Ίχνη σφυρήλατου γέλιου
Διαδοχικές εναλλαγές φανταστικών μυστηρίων
Σιωπή
Βυθίζομαι στην πυρακτωμένη καρδιά μιας διογκούμενης κάφτρας
Τώρα ένα ατέλειωτο τράβελινγκ
Το βάθος πεδίου προεκτείνεται αργά
Τα δάχτυλά μου επιμηκύνονται
Αγγίζουν απαλά τις γυμνές πλάτες των αγγέλων
Ακολουθούν ανεπαίσθητες εκρήξεις
Λεπτές ίνες ξεδιπλώνονται απελευθερώνοντας το πλάνο
Ο γαλάζιος παράδεισος των εραστών εμφανίζεται
σιγά-σιγά στους γυάλινους δρόμους της πόλης
Πάλι η παιδική χορωδία θρηνεί την αρμονία που μεταμορφώνεται σε στάχτη
Κάποτε
Όλα
Επιστρέφουν
Στις
Ήσυχες
Μέρες
Τους

Από τη συλλογή ... και να μπλοφάρουμε στο όνειρο (1984) του Σταύρου Ζαφειρίου

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα / Σταύρος Ζαφειρίου

Σταύρος Ζαφειρίου, Περισσότεροι μύθοι

[Από την ενότητα Στάσιμα]

Περισσότεροι μύθοι

Ποιος λόγος καθησύχασε τη βία τ' ουρανού,
τη μονοπόδαρη αστραπή, την αστραπή
την πιο μικρή από τις άλλες
και την πανέμορφη, την πράσινη αστραπή;
Και ποιος το αιώνιο σύθαμπο
καθάρισε, για να φανεί η πατρίδα
της φωτιάς και πιο ψηλά το κράτος
της ομίχλης; Για να φυσήξει σαν πνοή
ο πρώτος άνεμος, να βγει στη θάλασσα
του φεγγαριού το πλοίο;

Ποια πόρνη εξημέρωσε τον γιο των κοπαδιών,
εκείνον που δεν μοιάζει με κανέναν,
μαθαίνοντάς του κάθε τέχνη της γυναίκας;
Χαρίζοντάς του απλόχερα επιθυμίες των θεών,
μα πιο απλόχερα τη μοίρα των ανθρώπων.
Φορέματα δεν πέφτουνε στους ώμους της
ούτε λινά εσώρουχα το στήθος της σκεπάζουν,
καμιά κορδέλα δεν της δένει τα μαλλιά∙
μόνο η ανάσα της σαν ράντισμα βροχής
τον κόσμο μαλακώνει.

Ποιος βασιλιάς άφοβα είδε την αυγή
ν' ανασκιρτά σαν φως έξω απ' τον ήλιο;
Απ' τη στιγμή που του έδεσε γερά τον αφαλό
η ίδια μαμή που αφαλόκοψε την κτίση,
χτυπούσε, λένε τις καμπάνες για το κέφι του.
Κανείς δεν ήταν να του αντισταθεί,
και η περηφάνια του, ένα μπόι πιο ψηλή,
περνούσε πάνω από το γέλιο και τη λύπη.
Άγριος ταύρος δυνατός, λένε, ο πόθος του
νύφη παρθένα δεν παράδωσε σε γάμο.

Σφίγγα, λιοντάρι, χερουβείμ, γυπαετός,
(σκυφτό το πνεύμα πάνω απ' το κεφάλι μου)
ένα κομμάτι γης που τους θεούς
τάχα με τους ανθρώπους αδερφώνει.
(Η μούρη του χωμένη στα χαρτιά μου.)

-- Πάλι τα ίδια, φίλε μου; Πάλι στους μύθους
ψάχνετε να βρείτε πώς έγινε η κόμη αστερισμός;
Αφήστε πια τα εν αρχή και τις κοσμογονίες,
ανοίξτε και καμιά εφημερίδα να δείτε
Λόγος τι θα πει, ποια είναι η πόρνη,
ποιος ο βασιλιάς, ποια η κυρία των μαχών,
το άστρο των θρήνων∙
στα γεγονότα, αγαπητέ, στα γεγονότα.

Οι κάτοικοι του ορίζοντα θερίζουν βρώμη δίπλα απ' τις ψυχές∙ μικροφγραφώντας τα βουνά φέρνουνε πιο κοντά τις κορυφές με την καρδιά τους. Όμως τον μήνα των σκιών, καθώς στομώνουν ένα ένα τα δρεπάνια, σκουπίζουν τον ιδρώτα απ' τις παλάμες τους, ντύνονται ρούχα καθαρά κι εκεί, στον δρόμο του άρματος, προτού οι τροχοί τη σκόνη ξεσηκώσουν, χύνουν κρασί, κόβουν στη μέση το ψωμί και το αφήνουν. Μισό για πρωτοσέλιδο, μισό για επιφυλλίδα.

Τα γεγονότα, προπαντός. Τα γεγονότα.

Από τη συλλογή Χωρικά (2007)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Σταύρος Ζαφειρίου

Σταύρος Ζαφειρίου, Συλλείτουργο

[Από την ενότητα Το σώμα]

Συλλείτουργο

Μα ούτε φαντάστηκε ποτέ
ότι μπορεί να λιώσει
η σάρκα της σε μια φωτογραφία.
Απόμειναν τα κόκαλα μονάχα
-τι καλοκαίρι αυτό γεμάτο ασέλγεια,
ζωσμένο από θρυλούμενα παλιών πολιτειών,
στενοί γοφοί ασμίλευτοι, σαν φως
που δεν διαθλάται,
στήθη μικρές υπεκφυγές,
ακάλυπτα στη μοίρα,
πεσμένη πίστομα, κραυγή
απ' τη διακόρευσή της,
σπαθιές νυχιών στους ώμους της, επιδρομή
ενστίκτων, ταχύκαρδο φτερούγισμα
πουλιού, αδέξια στην ξόβεργα πιασμένου.
τι καλοκαίρι αυτό, συλλείτουργο σωμάτων,
κάτω από τόξα γοτθικών παραφορών-

τι καλοκαίρι, με τα κόκαλα στη στάση
όπου μοχθούν να κάψουν
τα προσχήματα.

Από τη συλλογή Σώματος Λόγος (2004)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Σταύρος Ζαφειρίου

Σταύρος Ζαφειρίου, Ηλικία στη γλώσσα (δ')

[Από την ενότητα Ηλικία στη γλώσσα]

δ'

Τώρα που άνοιξα τις πληγές των αγίων
και είδα πως είναι σώματα φθαρτά,
τώρα που έσπασα τις σημαντρίδες
και διάβασα μηνύματα ερέβους και φωτός,
τώρα που έπαιξα όλα τα παιχνίδια
του φθόνου, της ντροπής, του Ενδυμίωνα,
ονομάζω ενοχή την αθωότητα,
ονομάζω ενοχή την ενοχή,
ονομάζω ενοχή τις τύψεις των ορίων.

Από τη συλλογή Η άτροπος των ημερών (1998)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Σταύρος Ζαφειρίου

Σταύρος Ζαφειρίου, Ηλικία στη γλώσσα (γ')

[Από την ενότητα Ηλικία στη γλώσσα]

γ'

Τώρα που γνώρισα τη γλώσσα των ανθρώπων
και είδα κάθε άνθρωπο να 'χει μια γλώσσα χωριστή,
τώρα που ακούω τη φωνή του ποιητή
και είναι φωνή ανάμεσα στις άλλες
και όχι όλες οι άλλες μαζί,
τώρα που νιώθω την κτίση σαν ερειπίων σιωπή,
ονομάζω πλάνη τον κόσμο,
ονομάζω πλάνη τις αισθήσεις,
ονομάζω πλάνη τη θεϊκή χαρά.

Από τη συλλογή Η άτροπος των ημερών (1998)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Σταύρος Ζαφειρίου

Σταύρος Ζαφειρίου, Με τις σκιές (θ')

[Από την ενότητα Με τις σκιές]

θ'

Φαρμάκι γριάς μάγισσας το ποίημα.
Ανακατεύεις λέξεις και ελλέβορους
-- σπόρους και ρίζες και φύλλα τρυφερά --
σκόνες από ερείπια εποχών.
Τρίβεις τα έντομα που αρπάζει η αράχνη
(το μάτι σου).

Σιγά-σιγά συνηθίζεις με δόσεις μικρές.
Σιγά-σιγά.
Μέχρι το χτύπημα στη φλέβα.

Από τη συλλογή Τα Κατοικίδια (1997)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Σταύρος Ζαφειρίου

Σταύρος Ζαφειρίου, Με τις σκιές (ιγ')

[Από την ενότητα Με τις σκιές]

ιγ'

Να το πάλι των ματιών το ανάκρουσμα
πίσω απ' τα βλέφαρα, μην κρυώνουν στο φως.

Εκεί που κουρνιάζει φοβισμένο το ποίημα,
ένα παλιό, ακίνδυνο πιστόλι.

Από τη συλλογή Τα Κατοικίδια (1997)

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα - Σταύρος Ζαφειρίου